Ponieważ na pokładzie nowoczesnych jachtów wycieczkowych znajduje się coraz więcej urządzeń elektrycznych, nadchodzi czas, gdy bank akumulatorów trzeba rozbudować, aby sprostać rosnącemu zapotrzebowaniu na energię.
Nowe łodzie wciąż często wyposażone są w mały akumulator rozruchowy silnika i równie niewielki akumulator serwisowy – urządzenie, które wystarcza zaledwie na 24 godziny zasilania małej lodówki, po czym trzeba go naładować. Dodajmy do tego okazjonalne używanie elektrycznej windy kotwicznej, oświetlenia, instrumentów nawigacyjnych i autopilota, a silnik będzie trzeba uruchamiać mniej więcej co sześć godzin.
Zwiększenie pojemności akumulatora pozwoli na dłuższe ładowanie lub, w razie potrzeby, na większe wykorzystanie rezerwy, ale należy wziąć pod uwagę więcej niż tylko koszt dodatkowego akumulatora: ważne jest rozważenie metody ładowania i ewentualnej modernizacji ładowarki brzegowej, alternatora lub alternatywnych generatorów prądu.
Ile mocy potrzebujesz?
Zanim założysz, że potrzebujesz więcej mocy, dodając urządzenia elektryczne, przeprowadź najpierw dokładny audyt swoich potrzeb. Często dogłębna analiza zapotrzebowania na energię na pokładzie może ujawnić potencjalne oszczędności energii, które mogą nawet sprawić, że dodawanie dodatkowej mocy i związany z tym wzrost możliwości ładowania okażą się zbędne.
Zrozumienie pojemności
Monitor może pomóc Ci utrzymać odpowiedni poziom naładowania baterii, co przedłuży jej żywotność
Najlepszy moment na rozważenie dodania kolejnej baterii to moment, gdy planujesz wymianę obecnej. W ten sposób zaczniesz od nowa z nowymi bateriami, co zawsze jest idealne – w przeciwnym razie stara bateria może wyczerpać nową, gdy osiągnie koniec swojej żywotności.
Również instalując domowy bank akumulatorów składający się z dwóch (lub więcej) akumulatorów, warto kupić akumulatory o tej samej pojemności. Pojemność Ah najczęściej podawana w akumulatorach rekreacyjnych lub akumulatorach głębokiego rozładowania nazywana jest pojemnością C20 i odnosi się do ich teoretycznej pojemności po rozładowaniu w ciągu 20 godzin.
Akumulatory rozruchowe mają cieńsze płyty, co pozwala im radzić sobie z krótkotrwałymi skokami prądu o wysokim natężeniu i są częściej oceniane na podstawie ich pojemności rozruchowej (CCA). Nie nadają się one do użytku w banku akumulatorów serwisowych, ponieważ szybko się rozładowują, jeśli są często głęboko rozładowywane.
Najlepsze akumulatory do użytku domowego będą oznaczone jako „głębokiego cyklu”, co oznacza, że mają grube płyty zaprojektowane tak, aby powoli i wielokrotnie dostarczać energię.
Dodawanie dodatkowej baterii „równolegle”
W systemie 12 V montaż dodatkowego akumulatora polega po prostu na zamontowaniu go jak najbliżej istniejących akumulatorów, a następnie połączeniu ich równolegle, przy czym należy połączyć te same zaciski (dodatni do dodatniego, ujemny do ujemnego) za pomocą kabla o dużym przekroju (zwykle 70 mm²) i odpowiednio zaciśniętych zacisków akumulatora.
Jeśli nie masz pod ręką narzędzi i grubego kabla, sugeruję wykonanie pomiarów i zlecenie wykonania połączeń krzyżowych profesjonaliście. Możesz kupić zaciskarkę (hydrauliczne są niewątpliwie najlepsze) i zaciski, aby zrobić to samodzielnie, ale inwestycja w tak małe zlecenie zazwyczaj będzie zbyt kosztowna.
Łącząc równolegle dwa akumulatory, należy pamiętać, że napięcie wyjściowe akumulatora pozostanie takie samo, ale dostępna pojemność (Ah) wzrośnie. Często mylone są ampery i amperogodziny. Mówiąc prościej, amper to miara przepływu prądu, podczas gdy amperogodzina to miara przepływu prądu w ciągu godziny. Zatem teoretycznie akumulator 100 Ah (C20) mógłby dostarczać prąd o natężeniu 20 A przez pięć godzin, zanim się rozładuje. W rzeczywistości tak się nie stanie z kilku złożonych powodów, ale dla uproszczenia pozostawię to jako fakt.
Podłączanie nowych akumulatorów „szeregowo”
Gdyby połączyć dwa akumulatory 12 V szeregowo (plus do minusa, pobierając prąd z drugiego zacisku +ve i -ve), uzyskalibyśmy napięcie wyjściowe 24 V, ale bez dodatkowej pojemności. Dwa akumulatory 12 V/100 Ah połączone szeregowo nadal zapewnią pojemność 100 Ah, ale przy napięciu 24 V. Niektóre łodzie wykorzystują system 24 V do urządzeń o dużym obciążeniu, takich jak windy kotwiczne, wciągarki, wytwornice wody oraz duże pompy zęzowe lub prysznicowe, ponieważ podwojenie napięcia zmniejsza o połowę pobór prądu przez urządzenie o tej samej mocy znamionowej.
Ochrona za pomocą bezpiecznika wysokoprądowego
Akumulatory powinny być zawsze zabezpieczone bezpiecznikami wysokoprądowymi (ok. 200 A) zarówno na dodatnim, jak i ujemnym zacisku wyjściowym, jak najbliżej zacisków, bez konieczności podłączania odbiorników prądu aż do bezpiecznika. W tym celu dostępne są specjalne bloki bezpiecznikowe, które są zaprojektowane tak, aby nic nie mogło być podłączone bezpośrednio do akumulatora bez przechodzenia przez bezpiecznik. Zapewnia to maksymalną ochronę przed zwarciami akumulatora, które mogą spowodować pożar i/lub wybuch, jeśli pozostaną niezabezpieczone.
Jakie są różne rodzaje baterii?
Każdy ma swoje własne doświadczenia i teorie na temat tego, jaki typ baterii jest najlepszy do zastosowania wmorskiŚrodowisko. Tradycyjnie stosowano duże i ciężkie otwarte akumulatory kwasowo-ołowiowe (FLA) i wielu nadal ceni tę prostą technologię. Zaletą jest to, że można je łatwo uzupełnić wodą destylowaną i sprawdzić pojemność każdego ogniwa za pomocą areometru. Duża waga sprawiła, że wiele osób budowało swoje baterie serwisowe z akumulatorów 6 V, które są łatwiejsze w obsłudze. Oznacza to również, że mniej można stracić w przypadku awarii jednego ogniwa.
Kolejnym etapem są akumulatory kwasowo-ołowiowe szczelne (SLA), które wielu preferuje ze względu na brak konieczności konserwacji i brak wycieków, choć nie można ich ładować tak energicznie jak akumulatorów z ogniwami otwartymi, ponieważ uwalniają nadmiar ciśnienia gazu tylko w sytuacji awaryjnej.
Kilka dekad temu wprowadzono na rynek akumulatory żelowe, w których elektrolit był w postaci stałego żelu, a nie cieczy. Chociaż były szczelne, bezobsługowe i mogły zapewnić większą liczbę cykli ładowania/rozładowania, wymagały mniej intensywnego ładowania i niższego napięcia niż akumulatory kwasowo-ołowiowe (SLA).
Ostatnio akumulatory AGM (Absorbed Glass Mat) zyskały dużą popularność w łodziach. Są lżejsze niż zwykłe akumulatory LA, a ich elektrolit jest wchłaniany przez matę szklaną, a nie przez ciecz, dzięki czemu nie wymagają konserwacji i można je montować pod dowolnym kątem. Mogą również pobierać wyższy prąd ładowania, co skraca czas ładowania i wytrzymują znacznie więcej cykli ładowania/rozładowania niż ogniwa zalane. Ponadto charakteryzują się niższym współczynnikiem samorozładowania, dzięki czemu mogą być pozostawione bez ładowania przez dłuższy czas.
Najnowsze osiągnięcia obejmują akumulatory litowe. Niektórzy cenią je w różnych wersjach (najczęściej litowo-jonowe lub LiFePO4), ale wymagają one bardzo ostrożnego obchodzenia się z nimi i konserwacji. Owszem, są znacznie lżejsze niż jakiekolwiek inne akumulatory morskie i zapewniają imponujące osiągi, ale są bardzo drogie i wymagają zaawansowanego systemu zarządzania baterią, aby utrzymać je naładowane i, co ważniejsze, zrównoważone między ogniwami.
Bardzo ważną rzeczą, o której należy pamiętać podczas tworzenia połączonego banku akumulatorów, jest to, że wszystkie akumulatory muszą być tego samego typu. Nie można mieszać akumulatorów SLA, żelowych i AGM, a już na pewno nie można ich łączyć z innymi.bateria litowa.
Czas publikacji: 10 sierpnia 2022 r.
